Nền kinh tế càng bước vào giai đoạn cạnh tranh khốc liệt, áp lực dành cho doanh nghiệp càng trở nên nặng nề hơn bao giờ hết. Những biến động về thị trường, dòng tiền, nhân sự hay tốc độ thay đổi của công nghệ đang khiến nhiều tổ chức liên tục rơi vào trạng thái phải thích nghi để tồn tại. Có doanh nghiệp mất khách hàng. Có doanh nghiệp hụt dòng vốn. Có doanh nghiệp buộc phải tái cấu trúc toàn bộ hệ thống chỉ để duy trì guồng vận hành. Nhưng vượt lên trên tất cả những khó khăn hữu hình ấy, điều quyết định doanh nghiệp còn đủ sức đi tiếp hay không nhiều khi lại nằm ở một yếu tố vô hình: tinh thần của người lãnh đạo.
Khi người dẫn đầu mất lửa, doanh nghiệp bắt đầu chao đảo
Bởi trên thực tế, doanh nghiệp hiếm khi sụp đổ ngay vì khó khăn. Điều nguy hiểm nhất là khi người dẫn đầu bắt đầu mất đi năng lượng chiến đấu. Một tập thể có thể chấp nhận áp lực, chấp nhận những giai đoạn tăng trưởng chậm, thậm chí chấp nhận hy sinh quyền lợi trong ngắn hạn, nếu họ còn nhìn thấy sự vững vàng từ người đứng đầu. Nhưng khi leader trở nên hoang mang, nóng vội hoặc mất định hướng, toàn bộ hệ thống gần như sẽ bị ảnh hưởng theo hiệu ứng dây chuyền. Tinh thần đội ngũ xuống dốc, niềm tin nội bộ lung lay và doanh nghiệp bắt đầu rơi vào trạng thái mất phương hướng ngay cả khi bài toán tài chính chưa phải quá nghiêm trọng.
Leadership không phải quyền lực, mà là khả năng giữ nhịp tập thể
Lãnh đạo vì vậy chưa bao giờ đơn thuần là khả năng điều hành công việc hay đưa ra chỉ thị. Một leader thực sự không phải người nói nhiều nhất trong phòng họp, mà là người giữ được sự bình tĩnh lớn nhất khi mọi thứ xung quanh đang rối loạn. Khi đội ngũ xuống tinh thần, họ phải là người đứng lên trước. Khi công việc trở nên áp lực, họ phải là người giữ được cái đầu lạnh trước tiên. Và khi hệ thống vận hành bắt đầu chao đảo, họ chính là “trục giữ nhịp” để cả tập thể không rơi vào trạng thái hỗn loạn.
Khủng hoảng là thời điểm phơi bày bản lĩnh thật sự của leader
Điều đáng nói là càng trong thời kỳ kinh tế khó khăn, giá trị của leadership lại càng bộc lộ rõ ràng. Một doanh nghiệp tăng trưởng trong giai đoạn thuận lợi chưa đủ để chứng minh năng lực của người lãnh đạo. Thị trường thuận lợi có thể giúp che lấp nhiều điểm yếu trong vận hành. Nhưng khi khủng hoảng xuất hiện, tất cả những lớp vỏ bên ngoài sẽ bị bóc tách. Bản lĩnh thật sự của người đứng đầu lúc đó không nằm ở những khẩu hiệu truyền cảm hứng, mà ở khả năng giữ được tinh thần thép để dẫn dắt đội ngũ đi qua áp lực.
Điều nhân sự đi theo không phải chức danh, mà là năng lượng của người lãnh đạo
Nhiều chuyên gia quản trị cho rằng, tài sản lớn nhất của doanh nghiệp trong giai đoạn biến động không phải là tiền mặt, mà là niềm tin nội bộ. Khi nhân sự còn tin vào người lãnh đạo, doanh nghiệp vẫn còn cơ hội phục hồi. Ngược lại, khi tập thể mất niềm tin vào người dẫn đầu, mọi chiến lược gần như đều trở nên vô nghĩa. Người lao động hôm nay không còn đi theo một leader chỉ vì chức danh hay quyền lực. Điều giữ chân họ là năng lượng tích cực, sự quyết đoán và tinh thần không bỏ cuộc mà leader truyền ra mỗi ngày.
Doanh nghiệp hiện đại bắt đầu xây dựng hệ thống từ nội lực leadership
Đó cũng là lý do ngày càng nhiều mô hình doanh nghiệp tại Việt Nam chuyển trọng tâm từ “quản trị công việc” sang “quản trị tinh thần tổ chức”. Một trong những ví dụ thực tế là Hệ sinh thái khởi nghiệp thực tế DGroup Holdings (DGH), nơi tư duy phát triển không chỉ tập trung vào mở rộng mô hình kinh doanh mà còn chú trọng xây dựng nội lực leadership cho đội ngũ vận hành. Trong môi trường startup vốn nhiều biến động và áp lực tăng trưởng liên tục, khả năng giữ lửa của người lãnh đạo được xem như yếu tố cốt lõi để duy trì sức bền doanh nghiệp. Không chỉ điều hành công việc, người leader còn phải trở thành trung tâm năng lượng, giữ sự ổn định tinh thần cho tập thể giữa những giai đoạn thị trường khó khăn.
Áp lực của người lãnh đạo không còn là câu chuyện cá nhân
Ở góc độ xã hội, câu chuyện leadership ngày nay cũng phản ánh áp lực rất lớn mà tầng lớp doanh nhân đang phải đối diện. Đằng sau hình ảnh của những nhà lãnh đạo mạnh mẽ là vô số áp lực về trách nhiệm, tài chính, nhân sự và sự tồn tại của cả hệ thống. Một quyết định sai có thể ảnh hưởng tới hàng chục, hàng trăm hoặc hàng nghìn con người phía sau doanh nghiệp. Vì vậy, khả năng đứng vững của leader không còn là vấn đề cá nhân, mà trở thành yếu tố ảnh hưởng trực tiếp đến sinh kế của cả tập thể.
Người lãnh đạo thật sự là người không gục ngã trước tập thể
Có một thực tế rất đáng suy ngẫm: trong thời kỳ khó khăn, nhân sự không cần một người lãnh đạo hoàn hảo. Điều họ cần là một người đủ vững vàng để không bỏ cuộc trước khi tập thể kịp mất niềm tin. Bởi trong mọi tổ chức, tinh thần của leader luôn có tính lan truyền rất mạnh. Một leader tích cực có thể kéo cả đội ngũ đứng dậy sau thất bại. Nhưng một leader mất lửa cũng có thể khiến toàn bộ hệ thống suy sụp dù doanh nghiệp vẫn còn nguồn lực.
Thị trường có thể thay đổi từng ngày. Công nghệ có thể thay đổi từng năm. Mô hình kinh doanh có thể liên tục bị đào thải. Nhưng ở bất kỳ giai đoạn nào của nền kinh tế, giá trị cốt lõi của một nhà lãnh đạo thực thụ vẫn không thay đổi: đó là khả năng giữ vững tinh thần chiến đấu trong thời điểm khó khăn nhất. Và đôi khi, chính bản lĩnh ấy mới là “vốn liếng” lớn nhất giúp doanh nghiệp tồn tại lâu dài giữa một thế giới kinh doanh đầy biến động.
BT. KaMy
